Саудиска Арабија го предвиде ризикот уште во 1981: гасоводот што денес го заобиколува Ормускиот Теснец
16/03/2026 10:47
Додека светот со страв гледа кон Ормускиот Теснец, Саудиска Арабија денес има важна алтернатива што ја подготвила уште пред повеќе од четири децении. Станува збор за источнозападниот нафтовод на Saudi Aramco, долг околу 1.200 километри, кој ги поврзува источните нафтени полиња со Јанбу на Црвеното Море и овозможува извоз без минување низ Ормус.
Овој проект не е нов. Првите испораки преку Petroline започнале во 1981 година, а нафтоводот бил изграден токму за да се намали зависноста од ризичната рута низ Персискиот Залив и Ормускиот Теснец.
Токму затоа денес многумина го гледаат како еден од најдалекувидите енергетски потези во регионот. Во услови на војна и прекин на пловидбата низ Ормус, Aramco веќе го пренасочува извозот кон Црвеното Море. Reuters објави дека компанијата ја користи оваа рута за да ги ублажи последиците од кризата и да продолжи со испораките кон купувачите.
Сепак, приказната не е толку едноставна како што звучи на социјалните мрежи. Иако често се спомнува бројката од 7 милиони барели дневно, тоа е максимален капацитет што Aramco се обидува да го достигне во кризна состојба. Reuters претходно објави дека самата компанија нормално не може целосно да го надомести целиот извоз што вообичаено оди преку Ормус, а дополнителен проблем е и колку брзо терминалот во Јанбу може да товари толкави количини на танкери.
Со други зборови, Саудиска Арабија навистина имала подготвена резервна рута уште одамна. Но таа не е целосна замена за Ормускиот Теснец, туку силен заштитен механизам што денес ѝ помага полесно да го издржи шокот.
Зошто ова е важно? Бидејќи низ Ормус вообичаено минува околу една петтина од светската трговија со нафта и гас. Кога таа рута е нарушена, цените веднаш реагираат, а државите што имаат алтернативни правци добиваат огромна геополитичка предност. Токму затоа денес овој саудиски нафтовод повторно е во центарот на светското внимание.
