Словенија ќе ја укине „деветолетката“, од 2028 се враќа на осумгодишно основно образование

Словенија ќе ја укине деветолетката и од учебната 2028/2029 година постепено ќе се враќа на осумгодишно основно образование, по слабите резултати на учениците на ПИСА 2025.

Министерот за образование, наука и млади, Борут Рончевиќ, најави голема реформа на образовниот систем.

„Состојбата е многу лоша, а трендот катастрофален“, оцени Рончевиќ, пренесуваат словенечките медиуми.

Од 2028 нов модел на основно образование

Според најавите, сегашниот модел на деветгодишно основно образование треба постепено да биде заменет со преобликувано осумгодишно образование.

Промените треба да почнат од учебната 2028/2029 година.

Реформата не се однесува само на времетраењето на основното образование.

Најавени се и повисоки критериуми при оценувањето, како и промени во наставните програми.

Помалку оптоварени програми и повеќе разбирање

Словенечките власти најавуваат растеретување на наставните програми.

Поголем акцент треба да се стави на разбирањето на материјалот, а не само на неговото механичко совладување.

Се планира и зајакнување на работната етика кај учениците.

Дополнителна поддршка треба да добијат и талентираните ученици.

ПИСА 2025 го вклучи алармот

Реформата доаѓа по објавувањето на резултатите од ПИСА 2025.

Според податоците, словенечките ученици забележале најслаби резултати откако земјата учествува во истражувањето.

Во математичката и читачката писменост резултатите се под просекот на ОЕЦД.

Основното ниво во математика го достигнале 65 проценти од учениците, а во читање 64 проценти.

Просекот на ОЕЦД во овие категории изнесува околу 69 проценти.

Во природните науки, словенечките ученици се движат околу просекот.

Дигиталните уреди меѓу причините за падот

Како дел од причините за негативниот тренд се посочуваат прекумерната употреба на дигитални уреди и намалената концентрација.

Проблем е и нарушувањето на наставниот процес.

Според податоците, 48 проценти од учениците користат алатки со вештачка интелигенција за изработка на училишни задачи.

Недостигаат и наставници

Словенија се соочува и со недостиг од наставен кадар.

Само 17,5 проценти од учениците посетуваат училишта чии директори не го наведуваат недостигот од наставници како пречка во работата.

Од Синдикатот за воспитание, образование, наука и култура оценуваат дека слабите резултати се последица на повеќегодишно занемарување на образовниот систем.

Според синдикатот, проблем е и недоволното системско вложување во наставниот кадар.

Словенија ќе ја укине деветолетката и од 2028 ќе почне да воведува осумгодишно основно образование, во обид да го сопре падот на резултатите и да го подобри квалитетот на наставата.